Οι κατηγορίες μεταλλάξεων κορονοϊού

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), τα στελέχη του SARS-CoV-2 είχαν ταξινομηθεί σε δύο κατηγορίες όπως αναφέρεται παρακάτω:

• Variant of Interest (VOI) – στελέχη ενδιαφέροντος: ένα στέλεχος με μεταλλάξεις οι οποίες έχει εκτιμηθεί ή είναι γνωστό ότι επηρεάζουν ιδιότητες του ιού. Χαρακτηριστικές είναι: η μολυσματικότητα, η σοβαρότητα της νόσου, η διαφυγή από υπάρχουσα ανοσία, ή η μειωμένη αποτελεσματικότητα σε διαθέσιμες διαγνωστικές δοκιμασίες, ή θεραπευτικά μέτρα. Τα στελέχη VOI σχετίζονται με εκτεταμένη διασπορά στην κοινότητα ή πολλαπλές συρροές σε διαφορετικά κράτη με αυξανόμενο σχετικό επιπολασμό και απόλυτο αριθμό κρουσμάτων, ή άλλα επιδημιολογικά χαρακτηριστικά που υποδεικνύουν κίνδυνο για τη δημόσια υγεία. Σε αυτήν την κατηγορία περιλαμβάνονται τα στελέχη Λάμδα και Μι. 

• Variant of Concern (VOC) – στελέχη αυξημένου ενδιαφέροντος: ένα στέλεχος VOI που
  • • i) σχετίζεται με αυξημένη μολυσματικότητα ή αλλαγή στην επιδημιολογική εικόνα του COVID-19,
    • ii) αυξημένη λοιμοτοξικότητα, ή μειωμένη αποτελεσματικότητα στα μέτρα δημόσιας υγείας, διαθέσιμες διαγνωστικές δοκιμασίες, εμβόλια ή θεραπευτικά μέτρα.
      Σε αυτήν την κατηγορία περιλαμβάνονται τα στελέχη Άλφα, Βήτα, Γράμμα και Δέλτα.

Κορονοϊός: αυτή είναι η νέα κατηγορία μεταλλάξεων

Η νέα ονοματολογία περιλαμβάνει την κατηγορία: Variants Under Monitoring (VUM) – στελέχη υπό επιτήρηση. Πρόκειται για στελέχη με μεταλλάξεις με υποψία ότι μπορεί να αποτελέσουν μελλοντική απειλή, και χωρίς τεκμηρίωση ότι διαθέτουν τροποποιημένες φαινοτυπικές ιδιότητες. Απαιτείται περαιτέρω επιτήρηση και αξιολόγηση και είμαστε εν αναμονή λεπτομερέστερης τεκμηρίωσης των ιδιοτήτων τους. Τα περισσότερα στελέχη VOI έχουν συμπεριληφθεί στη νέα αυτή κατηγορία.

Ουσιαστικά, περιλαμβάνονται τα στελέχη: B.1.427 και B.1.429 (πρώην VOI), R.1, B.1.466.2, B.1.1.318, B.1.1.519, C.36.3, B.1.214.2, B.1.1.523, B.1.619, B.1.620, C.1.2, B.1.617.1 (πρώην VOI), B.1.526 (πρώην VOI), B.1.525 (πρώην VOI). Αξίζει να σημειωθεί ότι ο οργανισμός CDC ακολουθεί διαφορετική ταξινόμηση.

Η ταυτοποίηση του νέου στελέχους R.1 στις ΗΠΑ

Το νέο στέλεχος COVID-19 με ονομασία R.1 που ταυτοποιήθηκε για πρώτη φορά στην Ιαπωνία έκανε την εμφάνιση του, επίσης, σε μονάδα φροντίδας ηλικιωμένων στο Κεντάκι των ΗΠΑ, την άνοιξη του 2021. Στην έκθεση CDC, αναφέρεται ότι 26 φιλοξενούμενοι και 20 εργαζόμενοι στη μονάδα φροντίδας βρέθηκαν θετικοί στον COVID-19. Το σύνολο των φιλοξενούμενων και των εργαζομένων της μονάδας ήταν 83 και 116, αντίστοιχα. 

Η γενετική διερεύνηση αυτών των περιστατικών ανέδειξε την ύπαρξη μεταλλάξεων στον ιό που ήταν συμβατές με το στέλεχος R.1. Περίπου το 90% των φιλοξενούμενων και το 52% του προσωπικού της μονάδας είχαν εμβολιαστεί πλήρως έναντι του COVID-19. Λόγω του υψηλού ποσοστού εμβολιασμού, η διασπορά του ιού προκάλεσε ανησυχία για πιθανή μειωμένη προστασία έναντι του R.1. Παρόλα αυτά, στη συγκεκριμένη μονάδα, όπως ανέφερε το CDC, το εμβόλιο παρείχε ικανοποιητική προστασία έναντι σοβαρής νόσου.

Το εμβόλιο παρείχε 86,5% προστασία έναντι συμπτωματικής νόσου μεταξύ των φιλοξενούμενων και 87,1% για τους εργαζόμενους. «Σε σύγκριση με τα μη εμβολιασμένα άτομα, τα εμβολιασμένα άτομα είχαν μειωμένο κίνδυνο για μόλυνση από SARS-CoV-2 και συμπτωματική νόσο», ανέφερε το CDC. Ο εμβολιασμός των φιλοξενούμενων και των εργαζομένων σε μονάδες φροντίδας ηλικιωμένων «είναι απαραίτητος για τη μείωση του κινδύνου εμφάνισης συμπτωματικού COVID-19, καθώς και η συνεχής εστίαση στις πρακτικές πρόληψης και ελέγχου των λοιμώξεων», ανέφερε το CDC.

Κορονοϊός: η μάχη συνεχίζεται

Παρά το γεγονός ότι έχουν περάσει σχεδόν τρία χρόνια από την πανδημία του κορονοϊού, ο ιός αυτός δεν παύει να απασχολεί τους επιστήμονες. Οι μεταλλάξεις έχουν προκαλέσει μεγάλη ανησυχία σε παγκόσμιο επίπεδο και η επιστημονική κοινότητα δεν επαναπαύεται. Παρακολουθούμε τις εξελίξεις από κοντά και ενημερωνόμαστε έγκαιρα για τους κινδύνους και τα μέτρα προστασίας.

Στοιχεία αποτελεσματικότητας για την τρίτη δόση εμβολίου κατά του covid-19

Όπως είπε η κ. Θεοδωρίδου, υπάρχουν δεδομένα από ελληνικές μελέτες τα οποία δείχνουν ότι είναι αποτελεσματική η 3η δόση εμβολίου σε ανοσοκατεσταλμένους αλλά και σε άτομα άνω των 60 ετών. Η ίδια συμπλήρωσε ότι «θα περιμένουμε και τα διεθνή δεδομένα και θα τα συνεκτιμήσουμε». Αφού δούμε και τις επίσημες ανακοινώσεις από τον ΕΜΑ, θα καταλήξουμε στο τι ακριβώς θα γίνει με την τρίτη δόση του εμβολίου συνέχισε και προσέθεσε: «Προς το παρόν αναμένεται η απόφαση αυτή για την τρίτη δόση, η οποία θα γίνει με εμβόλια mRNA».

Σε σχετική ερώτηση για το αν αναμένεται κάποιο νέο εμβόλιο που θα  καλύπτει και τις υπάρχουσες μεταλλάξεις του covid-19, η κυρία Θεοδωρίδου είπε ότι το ενδεχόμενο αυτό συζητείται για πολύ αργότερα και σύμφωνα με τα όσα υποστηρίζουν οι εταιρείες που παρασκευάζουν τα εμβόλια mRNA, αυτά είναι αποτελεσματικά για τις παρούσες μεταλλάξεις και κυρίως την μετάλλαξη Δέλτα. Η πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών για ακόμη μία φορά αναφέρθηκε διεξοδικά στην ανάγκη εμβολιασμού όλων όσοι δεν έχουν εμβολιαστεί αλλά και των παιδιών ενόψει του νέου σχολικού έτους. «Το κουδούνι χτυπά για κάθε νέο και για κάθε μαθητή αλλά και για όσους δεν έχουν εμβολιαστεί ώστε να το πράξουν» είπε χαρακτηριστικά.

«Ελπίζουμε ότι δεν θα έχουμε νέα lockdown και μετά τον εμβολιασμό των παιδιών», είπε χαρακτηριστικά αναφερόμενη στη μεγάλη σημασία που έχει η δια ζώσης παρακολούθηση των μαθημάτων από τα παιδιά. Όπως προσέθεσε τα εμβόλια mRNA είναι ασφαλή για τα παιδιά και ουσιαστικά θα συμβάλλουν στην επιστροφή στην κανονικότητα της εκπαίδευσης.

Μάλιστα αναφερόμενη στο lockdown είπε ότι αυτό επηρέασε σημαντικά την ψυχική υγεία των παιδιών, καθώς με βάση διεθνείς μελέτες, 25% των παιδιών εμφάνισε κατάθλιψη και 20% σημαντικά αυξημένο άγχος, την τελευταία χρονιά, ποσοστά υπερδιπλάσια σε σχέση με την χρονιά που προηγήθηκε.

Η κυρία Θεοδωρίδου επισήμανε ότι είναι σημαντική η στάση των γονιών στον εμβολιασμό των παιδιών τους και εξήγησε ότι εάν πειστούν να εμβολιαστούν αυτό μπορεί να πείσει και πολλούς μεγαλύτερους να εμβολιαστούν. Όπως είπε, είναι αυτοί που ακόμα διστάζουν «που στις εξετάσεις δίνουν λευκή κόλλα και δεν προστατεύουν τον εαυτό τους αλλά και το σύνολο».

Ο κορονοϊός και η νέα σχολική χρονιά

Αναφερόμενη στη νέα σχολική χρονιά, η κυρία Θεοδωρίδου είπε ότι η δεύτερη αυτή σχολική χρονιά με κορονοϊό, χαρακτηρίζεται μεν από τη μετάλλαξη Δέλτα αλλά και από την ύπαρξη αποτελεσματικού εμβολίου. Εξηγώντας γιατί θα πρέπει να εμβολιαστούν τα παιδιά, είπε ότι τον περασμένο Μάιο μόλις 7,8% του συνόλου των κρουσμάτων αφορούσαν παιδιά στη χώρα μας, ποσοστό που ανέβηκε στο 20% τον Ιούλιο – δηλαδή ένα στα πέντε κρούσματα αφορούσαν παιδιά – με κλειστά σχολεία, όπως τόνισε, και προσέθεσε ότι είναι εύλογη η ανησυχία για το τι θα γίνει μετά το άνοιγμα των σχολείων.

Ο εμβολιασμός των παιδιών και των εφήβων είναι ένας από τους πιο σημαντικούς παράγοντες του προγράμματος εμβολιασμού, καθώς παρότι τα παιδιά νοσούν λιγότερο και ηπιότερα, μπορούν με τον εμβολιασμό τους να συμβάλλουν στον περιορισμό της πανδημίας. Συγκεκριμένα, αναφερόμενη στις ηλικίες 12 έως 17 ετών, είπε ότι υπάρχει το εμβόλιο και πρέπει να γίνεται γιατί «προστατεύει το ίδιο το παιδί, σωματικά αλλά και ψυχικά καθώς του δίνει τη δυνατότητα να επιστρέψει στο σχολείο του, αλλά και να μειωθεί η διασπορά του ιού στο περιβάλλον του παιδιού» με κατ’ επέκταση τη μείωση των πιθανοτήτων για νέες μεταλλάξεις του ιού στην κοινότητα.

Μπορείτε να μάθετε περισσότερα για το πώς επηρεάζει ο κορονοϊός τα παιδιά και τους κινδύνους που ελλοχεύουν με το άνοιγμα των σχολείων από ΕΔΩ.

(ΑΠΕ-ΜΠΕ)