Πόσο σοβαρή είναι η  λοίμωξη Covid-19 στα παιδιά;

Τα παιδιά μπορούν να προσβληθούν από τον νέο κορονοϊό. Ευτυχώς, όμως, τα περισσότερα εμφανίζουν ήπια συμπτώματα ή είναι σε αρκετές περιπτώσεις ασυμπτωματικά. Η λοίμωξη στα παιδιά εκδηλώνεται συνήθως με συμπτώματα κοινού κρυολογήματος, όπως πυρετός, κεφαλαλγία, βήχας, φαρυγγαλγία και δύσπνοια. Σε ορισμένες περιπτώσεις, εμφανίζονται και συμπτώματα από το γαστρεντερικό, όπως εμετοί και διαρροϊκές κενώσεις. Γνωρίζουμε από καταγραφές που γίνονται σε παγκόσμιο επίπεδο ότι κάποια παιδιά νοσούν σοβαρότερα. Ωστόσο, πολύ σπανιότερα καταγράφονται θάνατοι παιδιών από τη νόσο COVID-19.

Κορονοϊός και παιδιά: μπορούν να μεταδώσουν τον  covid-19 σε άλλους;

Σύμφωνα με μελέτες, τα παιδιά συνήθως μολύνονται από τους γονείς τους. Μπορούν, επίσης, να μεταδώσουν τη νόσο και σε άλλους, αλλά αυτό μάλλον συμβαίνει λιγότερο συχνά σε σχέση με τους ενήλικες. Γνωρίζουμε πλέον ότι αυτό ισχύει περισσότερο για τα παιδιά μικρότερης ηλικίας, ενώ τα μεγαλύτερα παιδιά και οι έφηβοι φαίνεται να μεταδίδουν τη νόσο στον ίδιο βαθμό με τους ενήλικες. Αυτό που δεν έχει πλήρως διευκρινιστεί και απαιτούνται περισσότερες μελέτες, είναι το κατά πόσο τα ασυμπτωματικά παιδιά συμβάλλουν στη μετάδοση της νόσου.

Πώς μπορούμε να προστατεύσουμε τα παιδιά μας από τον κορονοϊό τώρα που επέστρεψαν στο σχολείο;

Όλοι αναγνωρίζουμε τη σπουδαιότητα του σχολείου για τη μόρφωση, την ψυχική υγεία, τη σωματική ευεξία και την πνευματική καλλιέργεια των παιδιών. Το σχολικό περιβάλλον είναι ο φυσικός χώρος εξέλιξης των παιδιών και των εφήβων και η επιστροφή στη σχολική πραγματικότητα είναι απαραίτητη. Υπό συνθήκες, όμως,  πανδημίας, τα παιδιά οφείλουν να προσαρμοστούν στα νέα δεδομένα, ώστε η επάνοδος στο σχολείο να είναι κατά το δυνατόν ασφαλής για τους μαθητές, τις οικογένειές τους αλλά και το προσωπικό των σχολικών μονάδων. Είναι απαραίτητο, λοιπόν, γονείς και εκπαιδευτικοί:

• Να είναι πρόθυμοι, ανάλογα με την ηλικία των παιδιών, να τους εξηγήσουν γιατί έχει αλλάξει η καθημερινότητά τους και γιατί είναι τόσο σημαντικό να λαμβάνονται μέτρα προστασίας.
• Να ενθαρρύνουν την έκφραση των συναισθημάτων των παιδιών και να τα διαβεβαιώνουν ότι είναι φυσιολογικό να έχουν ποικίλα και αντικρουόμενα συναισθήματα σχετικά με την ιδιότυπη αυτή διαδικασία μάθησης και συνύπαρξης με τους συμμαθητές τους.
• Να αποτελούν οι ίδιοι ζωντανό παράδειγμα σωστής χρήσης της μάσκας, τήρησης των αποστάσεων και των κανόνων ατομικής υγιεινής (βήχας, φτέρνισμα) και της τακτικής απολύμανσης των χεριών.
• Να τηρούν μια κοινή γραμμή διαπαιδαγώγησης των παιδιών σε θέματα που αφορούν την πανδημία. Όποιες κι αν είναι οι προσωπικές πιθανές αμφιβολίες ή ενστάσεις του καθενός, είναι σημαντικό για την ψυχική ισορροπία των παιδιών, να λαμβάνουν τα ίδια μηνύματα από γονείς και δασκάλους και να αισθάνονται μέλη μιας κοινής προσπάθειας με σκοπό την επίτευξη ενός κοινού στόχου. Αυτό επιβάλλει η επιστημονική δεοντολογία της ιατρικής κοινότητας.
• Να δώσουν μια αισιόδοξη μελλοντική προοπτική, τονίζοντας ότι η κατάσταση αυτή είναι δύσκολη αλλά προσωρινή και ότι όλα θα επανέλθουν στην προ κορονοϊού κατάσταση, όταν το εμβόλιο και νέες θεραπείες θα συμβάλλουν στην εξάλειψη του ιού.

Ποια είναι σήμερα η σχέση των παιδιών με τον Covid-19;

Ο κορονοϊός Covid-19 ήρθε και θα μείνει, όπως φαίνεται από τα μέχρι τώρα στοιχεία. Οφείλουμε όλοι, όχι μόνο οι γονείς αλλά και η κοινωνία ολόκληρη, να προστατεύσουμε τα παιδιά. Φροντίζουμε να είμαστε ειλικρινείς απέναντί τους για τα θέματα υγείας και υγιεινής. Δίνουμε έμφαση στη σωστή ενημέρωσή τους για τα μέτρα προστασίας και στην εκπαίδευση για την τήρησή τους. Προσέχουμε να μην τους δημιουργήσουμε φοβίες. Επίσης, βρισκόμαστε δίπλα τους για να απαντήσουμε σε όλες τις ερωτήσεις.

Ενημερωθείτε για τις νέες μεταλλάξεις του Covid-19 μέσα από το άρθρο μας: Κορονοϊός: νέα κατηγορία μεταλλάξεων – ανησυχία επιστημόνων.

Τα γενικά μέτρα προστασίας για τον κορονοϊό covid-19 στα σχολεία, από 23 Σεπτεμβρίου, περιλαμβάνονται στην Κοινή  Υπουργική Απόφαση.

Ειδικότερα:

1. Τόσο στους εσωτερικούς όσο και στους εξωτερικούς χώρους της σχολικής μονάδας συστήνεται η τήρηση των μέγιστων δυνατών αποστάσεων μεταξύ όλων των προσώπων. Δηλαδή, μεταξύ μαθητών/τριών, εκπαιδευτικών, λοιπού προσωπικού και επισκεπτών/τριών.

2. Δεν πραγματοποιείται συγκέντρωση μαθητών/ τριών στον προαύλιο χώρο των σχολικών μονάδων πριν την έναρξη του ωρολογίου προγράμματος και η καθιερωμένη διαδικασία πραγματοποιείται εντός των σχολικών αιθουσών. Σε περίπτωση που λόγω έκτακτων αναγκών κριθεί απαραίτητη η συγκέντρωση μαθητών/ τριών στο προαύλιο και σε οποιαδήποτε άλλη συνθήκη συνωστισμού εφαρμόζονται αναλογικά οι διατάξεις του άρθρου 2.

3. Προβλέπονται διαφορετικά διαλείμματα σε σταθερές ομάδες μαθητών, προκειμένου να αποφευχθούν ο συγχρωτισμός και η ανάμειξη διαφορετικών ομάδων. Λόγω των ιδιαίτερων συνθηκών, τόσο το εβδομαδιαίο ωρολόγιο πρόγραμμα διεξαγωγής μαθημάτων και διαλειμμάτων όσο και το πρόγραμμα εφημερίων δύναται να αναπροσαρμόζονται κατά παρέκκλιση της κείμενης νομοθεσίας, με ευθύνη του Διευθυντή της σχολικής μονάδας και του Συλλόγου Διδασκόντων με τη σύνταξη σχετικού πρακτικού και την κοινοποίηση του στην οικεία Διεύθυνση Εκπαίδευσης.

4. Προτείνεται η συχνή και ορθή εφαρμογή υγιεινής των χεριών, πλύσιμο με σαπούνι και νερό ή/και εφαρμογή αντισηπτικού χεριών από μαθητές και εκπαιδευτικούς, καθώς και καλός αερισμός των αιθουσών, καθαριότητα χώρων και τακτική εφαρμογή απολυμαντικού σε επιφάνειες.

5. Τα παιχνίδια με μπάλες και λοιπά όργανα γυμναστικής/αθλοπαιδιών επιτρέπονται, εφόσον πραγματοποιούνται ανά τμήμα, έπειτα από σχολαστική εφαρμογή των γενικών κανόνων καθαριότητας στα όργανα γυμναστικής και με την προϋπόθεση ότι κάθε τμήμα χρησιμοποιεί κατά αποκλειστικότητα συγκεκριμένες μπάλες. Προβλέπεται καθαρισμός των παιχνιδιών μετά από κάθε χρήση, ενώ δεν επιτρέπεται οι μαθητές να φέρνουν στο σχολείο παιχνίδια από το σπίτι.

6. Το μάθημα της Πληροφορικής πραγματοποιείται κανονικά, με καθαρισμό του πληκτρολογίου και του ποντικιού μετά από κάθε χρήση. Σε περιπτώσεις χρήσης μουσικών οργάνων είναι υποχρεωτικός ο καθαρισμός μετά από κάθε χρήση.

7. Συστήνεται οι αίθουσες διδασκαλίας να χρησιμοποιούνται όσο είναι δυνατόν, αποκλειστικά από συγκεκριμένο τμήμα μαθητών, ώστε να είναι μειωμένες οι πιθανότητες μετάδοσης του ιού μεταξύ των τμημάτων. Σε περιπτώσεις που δεν μπορεί να αποφευχθεί η χρήση αίθουσας από περισσότερα τμήματα, όπως η αίθουσα Πληροφορικής ή τα εργαστήρια, συστήνεται η μεσολάβηση αερισμού για ένα τέταρτο (1/4) της ώρας και σχολαστικός καθαρισμός του χρησιμοποιούμενου εξοπλισμού/επιφανειών μετά από κάθε χρήση, πριν εισέλθουν οι μαθητές.

8. Προβλέπεται αποχή από το σχολείο όσων εκδηλώνουν πυρετό ή/και άλλα συμπτώματα συμβατά με τον κορωνοϊό COVID-19, για την προστασία μαθητών και εκπαιδευτικών.

9. Με ευθύνη του/της Διευθυντή/τριας ή Προϊσταμένου/ης κάθε σχολικής μονάδας και της σχολικής επιτροπής, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους, επιβάλλεται σχολαστικός καθαρισμός, καθώς και η παροχή αναλώσιμων υλικών (αντισηπτικά, μάσκες κ.λπ.), σύμφωνα με τις οδηγίες της Διεύθυνσης Δημόσιας Υγείας του Υπουργείου Υγείας και του ΕΟΔΥ.

10. Τα εργαστηριακά μαθήματα και το εργαστηριακό μέρος των μικτών μαθημάτων των σχολικών μονάδων Δευτεροβάθμιας Επαγγελματικής Εκπαίδευσης (ΕΠΑ.Λ.) γίνονται σε τμήματα και πραγματοποιούνται, κατά το δυνατόν, με αποφυγή της εναλλαγής αιθουσών. Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να γίνεται αερισμός και σχολαστικός καθαρισμός του κοινόχρηστου εξοπλισμού, των υλικών, των πάγκων εργασίας και των επιφανειών των εργαστηριακών χώρων, καθώς και να τηρούνται οι μέγιστες δυνατές αποστάσεις μεταξύ όλων των συμμετεχόντων. Από το πέρας των εργαστηριακών μαθημάτων έως την έναρξη του επόμενου εργαστηριακού μαθήματος, οι χώροι πρέπει να παραμένουν κενοί τουλάχιστον για ένα τέταρτο (1/4) της ώρας, προκειμένου να υπάρξουν ο απαραίτητος αερισμός και η κατάλληλη προετοιμασία για τη χρήση αυτών από το επόμενο τμήμα.

Τα μέτρα προστασίας κατά του κορονοϊού στα ΕΠΑ.Λ.

Το ίδιο ισχύει κατ’ αναλογία για τα σχολικά εργαστήρια των ΕΠΑ.Λ.:

i. Στην περίπτωση ειδικοτήτων των ΕΠΑ.Λ. που κατά τη διάρκεια των εργαστηριακών μαθημάτων και του εργαστηριακού μέρους των μικτών μαθημάτων απαιτείται στενή επαφή (π.χ. επαφή με το πρόσωπο) εφαρμόζονται τα αντίστοιχα μέτρα που έχουν εκδοθεί από τους κλαδικούς συλλόγους και επιστημονικές εταιρείες αναφορικά με τα επαγγέλματα αυτά (αισθητικοί, οδοντοτεχνίτες κ.λπ.).

ii. Όλα τα ανωτέρω εδάφια ισχύουν και για τα Ενιαία Ειδικά Επαγγελματικά Γυμνάσια – Λύκεια (ΕΝΕΕΓΥ-Λ).

11. Σε κάθε σχολική μονάδα, με απόφαση του Συλλόγου Διδασκόντων και σύμφωνα με τις οδηγίες του ΕΟΔΥ, ορίζεται κατά την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς ένας υπεύθυνος για την διαχείριση ύποπτων κρουσμάτων, λοίμωξης COVID-19, με τον αναπληρωτή του. Ο υπεύθυνος εκπαιδεύει το προσωπικό σχετικά με την έγκαιρη αναγνώριση και τη διαχείριση ύποπτων κρουσμάτων λοίμωξης και, σε περίπτωση κρούσματος, ακολουθεί το πρωτόκολλο διαχείρισης κρούσματος του ΕΟΔΥ, ενημερώνει εγγράφως άμεσα τον ΕΟΔΥ, τα αρμόδια στελέχη εκπαίδευσης, τα οποία με τη σειρά τους ενημερώνουν τη Γενική Γραμματεία Πρωτοβάθμιας, Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και Ειδικής Αγωγής. Σε περίπτωση μη ορισμού ή κωλύματος χρέη υπεύθυνου διαχείρισης ύποπτων κρουσμάτων ασκεί ο Διευθυντής της εκπαιδευτικής μονάδας.

Ειδικότερα για τη χρήση-διδασκαλία πνευστών οργάνων και τη λειτουργία χορωδιών, σε μουσικά σχολεία και μη, ισχύουν τα εξής επιπλέον μέτρα προστασίας:

α) Δύο (2) μέτρα απόσταση σε όλο τον περίγυρο κάθε μουσικού ή του εξεταζομένου μαθητή/τριας είτε αφορούν μικρά ή μεγάλα σύνολα (π.χ. ορχήστρες, χορωδίες, είτε ιδιαίτερο μάθημα) είτε τελική εξέταση μαθητών/ τριών, παρουσία ή όχι ακροατηρίου. Διευκρινίζεται ότι η απόσταση των δύο (2) μέτρων αφορά και τον/την διδάσκοντα/ουσα και το ακροατήριο.

β) Συχνός αερισμός κάθε δεκαπέντε (15) λεπτά, διάρκειας τουλάχιστον πέντε (5) λεπτών, έστω και αν διακόπτεται το μάθημα ή η πρόβα συναυλίας με μικρό ή μεγάλο αριθμό οργάνων. Γενικά όμως είναι σκοπιμότερο η διεξαγωγή των μαθημάτων ή των συναυλιών να γίνεται σε ανοικτό χώρο, εάν και εφόσον είναι δυνατό.

γ) Για τα χάλκινα πνευστά, προκειμένου να παγιδεύεται και το αεροζόλ του ιού, προτείνεται η χρήση ειδικού υφάσματος τύπου «tightly woven silk» ή «transparent protective material» που καλύπτει την καμπάνα (bell). Για τον καθαρισμό των παραπάνω οργάνων απαιτείται δοχείο συλλογής ή ειδικό απορροφητικό χαρτί. Για τα ξύλινα πνευστά (π.χ. φλάουτο, όμποε, φαγκότο, φλογέρα) ισχύουν οι γενικές οδηγίες προφύλαξης. Επιπλέον επισημαίνεται ότι ο καθαρισμός των πνευστών οργάνων απαιτεί ειδική αίθουσα.

δ) Στα μαθήματα, όπως και στις συναυλίες και καθ’ όλη την διάρκεια αυτών είναι υποχρεωτική η χρήση μάσκας (χειρουργικές μάσκες ή μάσκες N95 χωρίς βαλβίδα ή μάσκες FFP2 χωρίς βαλβίδα) τόσο από τον/την μαθητή/ τρια όσο και από τον/την διδάσκοντα/ουσα, όχι τύπου προσωπίδας.

ε) Την προηγουμένη της επίσημης παράστασης, για τα πνευστά της ορχήστρας ή τον εξεταζομένο μαθητή/τρια στα όργανα αυτά, εφόσον υπάρχει ακροατήριο συστήνεται η διενέργεια εργαστηριακού διαγνωστικού ελέγχου (rapid test ή PCR Test).

στ) Σχετικά με τις χορωδίες, συστήνονται μάσκες τύπου Ν95 ή FFP2, τήρηση αποστάσεων τουλάχιστον δύο (2) μέτρων μεταξύ των χορωδών και χρησιμοποίηση μεγάλων χώρων (π.χ. αμφιθέατρα κ.λπ.).

Τα ίδια ακριβώς μέτρα πρέπει να λαμβάνονται και στις πρόβες με διακοπή για αερισμό ανά δεκαπεντάλεπτο.

ζ) Όλα τα ανωτέρω ισχύουν και για τους δασκάλους μουσικής και για τον/την Διευθυντή/ντρια της ορχήστρας, οι οποίοι πρέπει να φορούν μάσκες (όχι προσωπίδες).