Οι κατηγορίες μεταλλάξεων κορονοϊού

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (ΠΟΥ), τα στελέχη του SARS-CoV-2 είχαν ταξινομηθεί σε δύο κατηγορίες όπως αναφέρεται παρακάτω:

• Variant of Interest (VOI) – στελέχη ενδιαφέροντος: ένα στέλεχος με μεταλλάξεις οι οποίες έχει εκτιμηθεί ή είναι γνωστό ότι επηρεάζουν ιδιότητες του ιού. Χαρακτηριστικές είναι: η μολυσματικότητα, η σοβαρότητα της νόσου, η διαφυγή από υπάρχουσα ανοσία, ή η μειωμένη αποτελεσματικότητα σε διαθέσιμες διαγνωστικές δοκιμασίες, ή θεραπευτικά μέτρα. Τα στελέχη VOI σχετίζονται με εκτεταμένη διασπορά στην κοινότητα ή πολλαπλές συρροές σε διαφορετικά κράτη με αυξανόμενο σχετικό επιπολασμό και απόλυτο αριθμό κρουσμάτων, ή άλλα επιδημιολογικά χαρακτηριστικά που υποδεικνύουν κίνδυνο για τη δημόσια υγεία. Σε αυτήν την κατηγορία περιλαμβάνονται τα στελέχη Λάμδα και Μι. 

• Variant of Concern (VOC) – στελέχη αυξημένου ενδιαφέροντος: ένα στέλεχος VOI που
  • • i) σχετίζεται με αυξημένη μολυσματικότητα ή αλλαγή στην επιδημιολογική εικόνα του COVID-19,
    • ii) αυξημένη λοιμοτοξικότητα, ή μειωμένη αποτελεσματικότητα στα μέτρα δημόσιας υγείας, διαθέσιμες διαγνωστικές δοκιμασίες, εμβόλια ή θεραπευτικά μέτρα.
      Σε αυτήν την κατηγορία περιλαμβάνονται τα στελέχη Άλφα, Βήτα, Γράμμα και Δέλτα.

Κορονοϊός: αυτή είναι η νέα κατηγορία μεταλλάξεων

Η νέα ονοματολογία περιλαμβάνει την κατηγορία: Variants Under Monitoring (VUM) – στελέχη υπό επιτήρηση. Πρόκειται για στελέχη με μεταλλάξεις με υποψία ότι μπορεί να αποτελέσουν μελλοντική απειλή, και χωρίς τεκμηρίωση ότι διαθέτουν τροποποιημένες φαινοτυπικές ιδιότητες. Απαιτείται περαιτέρω επιτήρηση και αξιολόγηση και είμαστε εν αναμονή λεπτομερέστερης τεκμηρίωσης των ιδιοτήτων τους. Τα περισσότερα στελέχη VOI έχουν συμπεριληφθεί στη νέα αυτή κατηγορία.

Ουσιαστικά, περιλαμβάνονται τα στελέχη: B.1.427 και B.1.429 (πρώην VOI), R.1, B.1.466.2, B.1.1.318, B.1.1.519, C.36.3, B.1.214.2, B.1.1.523, B.1.619, B.1.620, C.1.2, B.1.617.1 (πρώην VOI), B.1.526 (πρώην VOI), B.1.525 (πρώην VOI). Αξίζει να σημειωθεί ότι ο οργανισμός CDC ακολουθεί διαφορετική ταξινόμηση.

Η ταυτοποίηση του νέου στελέχους R.1 στις ΗΠΑ

Το νέο στέλεχος COVID-19 με ονομασία R.1 που ταυτοποιήθηκε για πρώτη φορά στην Ιαπωνία έκανε την εμφάνιση του, επίσης, σε μονάδα φροντίδας ηλικιωμένων στο Κεντάκι των ΗΠΑ, την άνοιξη του 2021. Στην έκθεση CDC, αναφέρεται ότι 26 φιλοξενούμενοι και 20 εργαζόμενοι στη μονάδα φροντίδας βρέθηκαν θετικοί στον COVID-19. Το σύνολο των φιλοξενούμενων και των εργαζομένων της μονάδας ήταν 83 και 116, αντίστοιχα. 

Η γενετική διερεύνηση αυτών των περιστατικών ανέδειξε την ύπαρξη μεταλλάξεων στον ιό που ήταν συμβατές με το στέλεχος R.1. Περίπου το 90% των φιλοξενούμενων και το 52% του προσωπικού της μονάδας είχαν εμβολιαστεί πλήρως έναντι του COVID-19. Λόγω του υψηλού ποσοστού εμβολιασμού, η διασπορά του ιού προκάλεσε ανησυχία για πιθανή μειωμένη προστασία έναντι του R.1. Παρόλα αυτά, στη συγκεκριμένη μονάδα, όπως ανέφερε το CDC, το εμβόλιο παρείχε ικανοποιητική προστασία έναντι σοβαρής νόσου.

Το εμβόλιο παρείχε 86,5% προστασία έναντι συμπτωματικής νόσου μεταξύ των φιλοξενούμενων και 87,1% για τους εργαζόμενους. «Σε σύγκριση με τα μη εμβολιασμένα άτομα, τα εμβολιασμένα άτομα είχαν μειωμένο κίνδυνο για μόλυνση από SARS-CoV-2 και συμπτωματική νόσο», ανέφερε το CDC. Ο εμβολιασμός των φιλοξενούμενων και των εργαζομένων σε μονάδες φροντίδας ηλικιωμένων «είναι απαραίτητος για τη μείωση του κινδύνου εμφάνισης συμπτωματικού COVID-19, καθώς και η συνεχής εστίαση στις πρακτικές πρόληψης και ελέγχου των λοιμώξεων», ανέφερε το CDC.

Κορονοϊός: η μάχη συνεχίζεται

Παρά το γεγονός ότι έχουν περάσει σχεδόν τρία χρόνια από την πανδημία του κορονοϊού, ο ιός αυτός δεν παύει να απασχολεί τους επιστήμονες. Οι μεταλλάξεις έχουν προκαλέσει μεγάλη ανησυχία σε παγκόσμιο επίπεδο και η επιστημονική κοινότητα δεν επαναπαύεται. Παρακολουθούμε τις εξελίξεις από κοντά και ενημερωνόμαστε έγκαιρα για τους κινδύνους και τα μέτρα προστασίας.

Πόσο σοβαρή είναι η  λοίμωξη Covid-19 στα παιδιά;

Τα παιδιά μπορούν να προσβληθούν από τον νέο κορονοϊό. Ευτυχώς, όμως, τα περισσότερα εμφανίζουν ήπια συμπτώματα ή είναι σε αρκετές περιπτώσεις ασυμπτωματικά. Η λοίμωξη στα παιδιά εκδηλώνεται συνήθως με συμπτώματα κοινού κρυολογήματος, όπως πυρετός, κεφαλαλγία, βήχας, φαρυγγαλγία και δύσπνοια. Σε ορισμένες περιπτώσεις, εμφανίζονται και συμπτώματα από το γαστρεντερικό, όπως εμετοί και διαρροϊκές κενώσεις. Γνωρίζουμε από καταγραφές που γίνονται σε παγκόσμιο επίπεδο ότι κάποια παιδιά νοσούν σοβαρότερα. Ωστόσο, πολύ σπανιότερα καταγράφονται θάνατοι παιδιών από τη νόσο COVID-19.

Κορονοϊός και παιδιά: μπορούν να μεταδώσουν τον  covid-19 σε άλλους;

Σύμφωνα με μελέτες, τα παιδιά συνήθως μολύνονται από τους γονείς τους. Μπορούν, επίσης, να μεταδώσουν τη νόσο και σε άλλους, αλλά αυτό μάλλον συμβαίνει λιγότερο συχνά σε σχέση με τους ενήλικες. Γνωρίζουμε πλέον ότι αυτό ισχύει περισσότερο για τα παιδιά μικρότερης ηλικίας, ενώ τα μεγαλύτερα παιδιά και οι έφηβοι φαίνεται να μεταδίδουν τη νόσο στον ίδιο βαθμό με τους ενήλικες. Αυτό που δεν έχει πλήρως διευκρινιστεί και απαιτούνται περισσότερες μελέτες, είναι το κατά πόσο τα ασυμπτωματικά παιδιά συμβάλλουν στη μετάδοση της νόσου.

Πώς μπορούμε να προστατεύσουμε τα παιδιά μας από τον κορονοϊό τώρα που επέστρεψαν στο σχολείο;

Όλοι αναγνωρίζουμε τη σπουδαιότητα του σχολείου για τη μόρφωση, την ψυχική υγεία, τη σωματική ευεξία και την πνευματική καλλιέργεια των παιδιών. Το σχολικό περιβάλλον είναι ο φυσικός χώρος εξέλιξης των παιδιών και των εφήβων και η επιστροφή στη σχολική πραγματικότητα είναι απαραίτητη. Υπό συνθήκες, όμως,  πανδημίας, τα παιδιά οφείλουν να προσαρμοστούν στα νέα δεδομένα, ώστε η επάνοδος στο σχολείο να είναι κατά το δυνατόν ασφαλής για τους μαθητές, τις οικογένειές τους αλλά και το προσωπικό των σχολικών μονάδων. Είναι απαραίτητο, λοιπόν, γονείς και εκπαιδευτικοί:

• Να είναι πρόθυμοι, ανάλογα με την ηλικία των παιδιών, να τους εξηγήσουν γιατί έχει αλλάξει η καθημερινότητά τους και γιατί είναι τόσο σημαντικό να λαμβάνονται μέτρα προστασίας.
• Να ενθαρρύνουν την έκφραση των συναισθημάτων των παιδιών και να τα διαβεβαιώνουν ότι είναι φυσιολογικό να έχουν ποικίλα και αντικρουόμενα συναισθήματα σχετικά με την ιδιότυπη αυτή διαδικασία μάθησης και συνύπαρξης με τους συμμαθητές τους.
• Να αποτελούν οι ίδιοι ζωντανό παράδειγμα σωστής χρήσης της μάσκας, τήρησης των αποστάσεων και των κανόνων ατομικής υγιεινής (βήχας, φτέρνισμα) και της τακτικής απολύμανσης των χεριών.
• Να τηρούν μια κοινή γραμμή διαπαιδαγώγησης των παιδιών σε θέματα που αφορούν την πανδημία. Όποιες κι αν είναι οι προσωπικές πιθανές αμφιβολίες ή ενστάσεις του καθενός, είναι σημαντικό για την ψυχική ισορροπία των παιδιών, να λαμβάνουν τα ίδια μηνύματα από γονείς και δασκάλους και να αισθάνονται μέλη μιας κοινής προσπάθειας με σκοπό την επίτευξη ενός κοινού στόχου. Αυτό επιβάλλει η επιστημονική δεοντολογία της ιατρικής κοινότητας.
• Να δώσουν μια αισιόδοξη μελλοντική προοπτική, τονίζοντας ότι η κατάσταση αυτή είναι δύσκολη αλλά προσωρινή και ότι όλα θα επανέλθουν στην προ κορονοϊού κατάσταση, όταν το εμβόλιο και νέες θεραπείες θα συμβάλλουν στην εξάλειψη του ιού.

Ποια είναι σήμερα η σχέση των παιδιών με τον Covid-19;

Ο κορονοϊός Covid-19 ήρθε και θα μείνει, όπως φαίνεται από τα μέχρι τώρα στοιχεία. Οφείλουμε όλοι, όχι μόνο οι γονείς αλλά και η κοινωνία ολόκληρη, να προστατεύσουμε τα παιδιά. Φροντίζουμε να είμαστε ειλικρινείς απέναντί τους για τα θέματα υγείας και υγιεινής. Δίνουμε έμφαση στη σωστή ενημέρωσή τους για τα μέτρα προστασίας και στην εκπαίδευση για την τήρησή τους. Προσέχουμε να μην τους δημιουργήσουμε φοβίες. Επίσης, βρισκόμαστε δίπλα τους για να απαντήσουμε σε όλες τις ερωτήσεις.

Ενημερωθείτε για τις νέες μεταλλάξεις του Covid-19 μέσα από το άρθρο μας: Κορονοϊός: νέα κατηγορία μεταλλάξεων – ανησυχία επιστημόνων.

Τα γενικά μέτρα προστασίας για τον κορονοϊό covid-19 στα σχολεία, από 23 Σεπτεμβρίου, περιλαμβάνονται στην Κοινή  Υπουργική Απόφαση.

Ειδικότερα:

1. Τόσο στους εσωτερικούς όσο και στους εξωτερικούς χώρους της σχολικής μονάδας συστήνεται η τήρηση των μέγιστων δυνατών αποστάσεων μεταξύ όλων των προσώπων. Δηλαδή, μεταξύ μαθητών/τριών, εκπαιδευτικών, λοιπού προσωπικού και επισκεπτών/τριών.

2. Δεν πραγματοποιείται συγκέντρωση μαθητών/ τριών στον προαύλιο χώρο των σχολικών μονάδων πριν την έναρξη του ωρολογίου προγράμματος και η καθιερωμένη διαδικασία πραγματοποιείται εντός των σχολικών αιθουσών. Σε περίπτωση που λόγω έκτακτων αναγκών κριθεί απαραίτητη η συγκέντρωση μαθητών/ τριών στο προαύλιο και σε οποιαδήποτε άλλη συνθήκη συνωστισμού εφαρμόζονται αναλογικά οι διατάξεις του άρθρου 2.

3. Προβλέπονται διαφορετικά διαλείμματα σε σταθερές ομάδες μαθητών, προκειμένου να αποφευχθούν ο συγχρωτισμός και η ανάμειξη διαφορετικών ομάδων. Λόγω των ιδιαίτερων συνθηκών, τόσο το εβδομαδιαίο ωρολόγιο πρόγραμμα διεξαγωγής μαθημάτων και διαλειμμάτων όσο και το πρόγραμμα εφημερίων δύναται να αναπροσαρμόζονται κατά παρέκκλιση της κείμενης νομοθεσίας, με ευθύνη του Διευθυντή της σχολικής μονάδας και του Συλλόγου Διδασκόντων με τη σύνταξη σχετικού πρακτικού και την κοινοποίηση του στην οικεία Διεύθυνση Εκπαίδευσης.

4. Προτείνεται η συχνή και ορθή εφαρμογή υγιεινής των χεριών, πλύσιμο με σαπούνι και νερό ή/και εφαρμογή αντισηπτικού χεριών από μαθητές και εκπαιδευτικούς, καθώς και καλός αερισμός των αιθουσών, καθαριότητα χώρων και τακτική εφαρμογή απολυμαντικού σε επιφάνειες.

5. Τα παιχνίδια με μπάλες και λοιπά όργανα γυμναστικής/αθλοπαιδιών επιτρέπονται, εφόσον πραγματοποιούνται ανά τμήμα, έπειτα από σχολαστική εφαρμογή των γενικών κανόνων καθαριότητας στα όργανα γυμναστικής και με την προϋπόθεση ότι κάθε τμήμα χρησιμοποιεί κατά αποκλειστικότητα συγκεκριμένες μπάλες. Προβλέπεται καθαρισμός των παιχνιδιών μετά από κάθε χρήση, ενώ δεν επιτρέπεται οι μαθητές να φέρνουν στο σχολείο παιχνίδια από το σπίτι.

6. Το μάθημα της Πληροφορικής πραγματοποιείται κανονικά, με καθαρισμό του πληκτρολογίου και του ποντικιού μετά από κάθε χρήση. Σε περιπτώσεις χρήσης μουσικών οργάνων είναι υποχρεωτικός ο καθαρισμός μετά από κάθε χρήση.

7. Συστήνεται οι αίθουσες διδασκαλίας να χρησιμοποιούνται όσο είναι δυνατόν, αποκλειστικά από συγκεκριμένο τμήμα μαθητών, ώστε να είναι μειωμένες οι πιθανότητες μετάδοσης του ιού μεταξύ των τμημάτων. Σε περιπτώσεις που δεν μπορεί να αποφευχθεί η χρήση αίθουσας από περισσότερα τμήματα, όπως η αίθουσα Πληροφορικής ή τα εργαστήρια, συστήνεται η μεσολάβηση αερισμού για ένα τέταρτο (1/4) της ώρας και σχολαστικός καθαρισμός του χρησιμοποιούμενου εξοπλισμού/επιφανειών μετά από κάθε χρήση, πριν εισέλθουν οι μαθητές.

8. Προβλέπεται αποχή από το σχολείο όσων εκδηλώνουν πυρετό ή/και άλλα συμπτώματα συμβατά με τον κορωνοϊό COVID-19, για την προστασία μαθητών και εκπαιδευτικών.

9. Με ευθύνη του/της Διευθυντή/τριας ή Προϊσταμένου/ης κάθε σχολικής μονάδας και της σχολικής επιτροπής, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους, επιβάλλεται σχολαστικός καθαρισμός, καθώς και η παροχή αναλώσιμων υλικών (αντισηπτικά, μάσκες κ.λπ.), σύμφωνα με τις οδηγίες της Διεύθυνσης Δημόσιας Υγείας του Υπουργείου Υγείας και του ΕΟΔΥ.

10. Τα εργαστηριακά μαθήματα και το εργαστηριακό μέρος των μικτών μαθημάτων των σχολικών μονάδων Δευτεροβάθμιας Επαγγελματικής Εκπαίδευσης (ΕΠΑ.Λ.) γίνονται σε τμήματα και πραγματοποιούνται, κατά το δυνατόν, με αποφυγή της εναλλαγής αιθουσών. Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να γίνεται αερισμός και σχολαστικός καθαρισμός του κοινόχρηστου εξοπλισμού, των υλικών, των πάγκων εργασίας και των επιφανειών των εργαστηριακών χώρων, καθώς και να τηρούνται οι μέγιστες δυνατές αποστάσεις μεταξύ όλων των συμμετεχόντων. Από το πέρας των εργαστηριακών μαθημάτων έως την έναρξη του επόμενου εργαστηριακού μαθήματος, οι χώροι πρέπει να παραμένουν κενοί τουλάχιστον για ένα τέταρτο (1/4) της ώρας, προκειμένου να υπάρξουν ο απαραίτητος αερισμός και η κατάλληλη προετοιμασία για τη χρήση αυτών από το επόμενο τμήμα.

Τα μέτρα προστασίας κατά του κορονοϊού στα ΕΠΑ.Λ.

Το ίδιο ισχύει κατ’ αναλογία για τα σχολικά εργαστήρια των ΕΠΑ.Λ.:

i. Στην περίπτωση ειδικοτήτων των ΕΠΑ.Λ. που κατά τη διάρκεια των εργαστηριακών μαθημάτων και του εργαστηριακού μέρους των μικτών μαθημάτων απαιτείται στενή επαφή (π.χ. επαφή με το πρόσωπο) εφαρμόζονται τα αντίστοιχα μέτρα που έχουν εκδοθεί από τους κλαδικούς συλλόγους και επιστημονικές εταιρείες αναφορικά με τα επαγγέλματα αυτά (αισθητικοί, οδοντοτεχνίτες κ.λπ.).

ii. Όλα τα ανωτέρω εδάφια ισχύουν και για τα Ενιαία Ειδικά Επαγγελματικά Γυμνάσια – Λύκεια (ΕΝΕΕΓΥ-Λ).

11. Σε κάθε σχολική μονάδα, με απόφαση του Συλλόγου Διδασκόντων και σύμφωνα με τις οδηγίες του ΕΟΔΥ, ορίζεται κατά την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς ένας υπεύθυνος για την διαχείριση ύποπτων κρουσμάτων, λοίμωξης COVID-19, με τον αναπληρωτή του. Ο υπεύθυνος εκπαιδεύει το προσωπικό σχετικά με την έγκαιρη αναγνώριση και τη διαχείριση ύποπτων κρουσμάτων λοίμωξης και, σε περίπτωση κρούσματος, ακολουθεί το πρωτόκολλο διαχείρισης κρούσματος του ΕΟΔΥ, ενημερώνει εγγράφως άμεσα τον ΕΟΔΥ, τα αρμόδια στελέχη εκπαίδευσης, τα οποία με τη σειρά τους ενημερώνουν τη Γενική Γραμματεία Πρωτοβάθμιας, Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και Ειδικής Αγωγής. Σε περίπτωση μη ορισμού ή κωλύματος χρέη υπεύθυνου διαχείρισης ύποπτων κρουσμάτων ασκεί ο Διευθυντής της εκπαιδευτικής μονάδας.

Ειδικότερα για τη χρήση-διδασκαλία πνευστών οργάνων και τη λειτουργία χορωδιών, σε μουσικά σχολεία και μη, ισχύουν τα εξής επιπλέον μέτρα προστασίας:

α) Δύο (2) μέτρα απόσταση σε όλο τον περίγυρο κάθε μουσικού ή του εξεταζομένου μαθητή/τριας είτε αφορούν μικρά ή μεγάλα σύνολα (π.χ. ορχήστρες, χορωδίες, είτε ιδιαίτερο μάθημα) είτε τελική εξέταση μαθητών/ τριών, παρουσία ή όχι ακροατηρίου. Διευκρινίζεται ότι η απόσταση των δύο (2) μέτρων αφορά και τον/την διδάσκοντα/ουσα και το ακροατήριο.

β) Συχνός αερισμός κάθε δεκαπέντε (15) λεπτά, διάρκειας τουλάχιστον πέντε (5) λεπτών, έστω και αν διακόπτεται το μάθημα ή η πρόβα συναυλίας με μικρό ή μεγάλο αριθμό οργάνων. Γενικά όμως είναι σκοπιμότερο η διεξαγωγή των μαθημάτων ή των συναυλιών να γίνεται σε ανοικτό χώρο, εάν και εφόσον είναι δυνατό.

γ) Για τα χάλκινα πνευστά, προκειμένου να παγιδεύεται και το αεροζόλ του ιού, προτείνεται η χρήση ειδικού υφάσματος τύπου «tightly woven silk» ή «transparent protective material» που καλύπτει την καμπάνα (bell). Για τον καθαρισμό των παραπάνω οργάνων απαιτείται δοχείο συλλογής ή ειδικό απορροφητικό χαρτί. Για τα ξύλινα πνευστά (π.χ. φλάουτο, όμποε, φαγκότο, φλογέρα) ισχύουν οι γενικές οδηγίες προφύλαξης. Επιπλέον επισημαίνεται ότι ο καθαρισμός των πνευστών οργάνων απαιτεί ειδική αίθουσα.

δ) Στα μαθήματα, όπως και στις συναυλίες και καθ’ όλη την διάρκεια αυτών είναι υποχρεωτική η χρήση μάσκας (χειρουργικές μάσκες ή μάσκες N95 χωρίς βαλβίδα ή μάσκες FFP2 χωρίς βαλβίδα) τόσο από τον/την μαθητή/ τρια όσο και από τον/την διδάσκοντα/ουσα, όχι τύπου προσωπίδας.

ε) Την προηγουμένη της επίσημης παράστασης, για τα πνευστά της ορχήστρας ή τον εξεταζομένο μαθητή/τρια στα όργανα αυτά, εφόσον υπάρχει ακροατήριο συστήνεται η διενέργεια εργαστηριακού διαγνωστικού ελέγχου (rapid test ή PCR Test).

στ) Σχετικά με τις χορωδίες, συστήνονται μάσκες τύπου Ν95 ή FFP2, τήρηση αποστάσεων τουλάχιστον δύο (2) μέτρων μεταξύ των χορωδών και χρησιμοποίηση μεγάλων χώρων (π.χ. αμφιθέατρα κ.λπ.).

Τα ίδια ακριβώς μέτρα πρέπει να λαμβάνονται και στις πρόβες με διακοπή για αερισμό ανά δεκαπεντάλεπτο.

ζ) Όλα τα ανωτέρω ισχύουν και για τους δασκάλους μουσικής και για τον/την Διευθυντή/ντρια της ορχήστρας, οι οποίοι πρέπει να φορούν μάσκες (όχι προσωπίδες).

Long covid και νεφρά

 Όσοι πέρασαν πιο βαριά τη νόσο, ιδίως εκείνοι που χρειάστηκαν εισαγωγή σε ΜΕΘ, έχουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο (έως 13 φορές μεγαλύτερη πιθανότητα) για κατοπινή βλάβη στα νεφρά, ακόμη κι αν δεν είχαν εμφανίσει οξεία νεφρική νόσο κατά τη νοσηλεία τους.

Η ομάδα επιστημόνων, με επικεφαλής τον δρα Ζιγιάντ Αλ-‘Αλι του Πανεπιστημίου Ουάσιγκτον του Σεντ Λούις, η οποία έκανε τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό της Αμερικανικής Εταιρείας Νεφρολογίας (JASN), σύμφωνα με το πρακτορείο Ρόιτερς, ανέλυσε δεδομένα για περίπου 1,7 εκατομμύρια άτομα. Από αυτούς, σχεδόν 90.000 είχαν αρρωστήσει από τον κορονοϊό και είχαν συμπτώματα για τουλάχιστον ένα μήνα.

Διαπιστώθηκε ότι όσο πιο μακρόχρονη ήταν η Covid-19 (long covid), τόσο αυξημένη ήταν η πιθανότητα εκδήλωσης νέων νεφρικών προβλημάτων. Αυτό, αυτό είναι κάτι που ίσχυε ακόμη και αν ο ασθενής με κορονοϊό δεν είχε χρειαστεί νοσηλεία, ούτε εισαγωγή σε ΜΕΘ. Πάντως, η νεφρική ανεπάρκεια και δυσλειτουργία ήταν πιο εμφανής σε όσους είχαν περάσει πιο βαριά λοίμωξη.

Περίπου το 5% – ο ένας στους 20- των ασθενών με μακρά Covid-19 εμφάνισαν μείωση τουλάχιστον 30% στον κρίσιμο δείκτη νεφρικής λειτουργίας eGFR (ρυθμός σπειραματικής διήθησης με βάση την κρεατινίνη στο αίμα). Γενικότερα, οι άνθρωποι με long covid είχαν κατά μέσο όρο 25% μεγαλύτερη πιθανότητα, σε σχέση με όσους δεν είχαν μολυνθεί από τον κορονοϊό, να εμφανίσουν μείωση 30% στον εν λόγω δείκτη. Ο δείκτης eGFR εμφανίζει φυσιολογική πτώση όσο γερνάει κανείς (περίπου 1% ετησίως), αλλά η μακρά Covid-19 μπορεί να επιδεινώσει και να επιταχύνει αυτή τη διαδικασία νεφρικής ανεπάρκειας. Ενδεικτικά, αξίζει να αναφέρουμε ότι μια μείωση του δείκτη διήθησης κατά 30% ισοδυναμεί με χαμένα 30 χρόνια νεφρικής λειτουργίας.

Η μελέτη δείχνει επίσης ότι οι ασθενείς με Covid-19 έχουν σχεδόν διπλάσια πιθανότητα να εμφανίσουν οξεία νεφρική βλάβη, κατά την οποία τα νεφρά χάνουν απότομα τη λειτουργικότητα τους. Το γεγονός αυτό μπορεί να προκαλέσει διάφορα συμπτώματα, όπως πρήξιμο στα πόδια, κόπωση και δύσπνοια. Όσοι έχουν χρειαστεί νοσηλεία λόγω Covid-19, έχουν πέντε έως οκτώ φορές μεγαλύτερη πιθανότητα για οξεία βλάβη των νεφρών, σε σχέση με τους μη-Covid-19 ασθενείς, ενώ ο κίνδυνος οξείας νεφρικής βλάβης είναι περίπου 30% μεγαλύτερος για όσους ασθενείς “βγάζουν” τη λοίμωξη Covid-19 στο σπίτι τους.

Όπως είπε ο δρ Αλ-‘Αλι, “τα ευρήματα μας αναδεικνύουν την κρίσιμη σημασία να δίνεται προσοχή στη νεφρική λειτουργία και νόσο κατά τη θεραπεία των ασθενών με Covid-19”. Επεσήμανε επίσης πως προς το παρόν δεν είναι σαφές κατά πόσο θα σταματήσει η επιδείνωση της νεφρικής λειτουργίας στους ασθενείς με long covid που εμφανίζουν τέτοια προβλήματα. Η οξεία νεφρική βλάβη μπορεί να αναστραφεί χωρίς να προκύψει χρόνιο πρόβλημα, αλλά μερικοί ασθενείς στη μελέτη εμφάνισαν νεφρική ανεπάρκεια τελικού σταδίου. Πάντως, σύμφωνα με τους ερευνητές, οι άνθρωποι που πέρασαν ήπια την Covid-19, είναι απίθανο να εμφανίσουν νεφρικά προβλήματα, ενώ ο κίνδυνος είναι κάπως μεγαλύτερος για όσους ταλαιπωρήθηκαν επί εβδομάδες από τη νόσο.

Υποχρεωτικός εμβολιασμός: για ποιους ισχύει

Εμβολιάζεται υποχρεωτικά κατά του κορωνοϊού COVID-19 όλο το προσωπικό των ιδιωτικών, δημόσιων και δημοτικών μονάδων φροντίδας ηλικιωμένων και φροντίδας ατόμων με αναπηρία (ιατρικό, παραϊατρικό, νοσηλευτικό, διοικητικό και υποστηρικτικό προσωπικό), ήτοι:
(α) Κέντρα αποθεραπείας και αποκατάστασης του άρθρου 10 του ν. 2072/1992 (Α’ 125).
(β) Στέγες Υποστηριζόμενης Διαβίωσης για άτομα με ειδικές ανάγκες του άρθρου 30 του ν. 2072/1992.
(γ) Στέγες Αυτόνομης Διαβίωσης Ατόμων με Ειδικές Ανάγκες της απόφασης του Υπουργού Υγείας και Πρόνοιας υπό στοιχεία Π4β/οικ.4681/1996 (Β’ 825).
(δ) Μονάδες Φροντίδας Ηλικιωμένων της παρ. 5 του άρθρου 1 του ν. 2345/1995 (Α’ 213).
(ε) Θεραπευτήρια Χρονίως Πασχόντων του π.δ. 631/1974 (Α’ 271).
(στ) Κλειστές δομές των Κέντρων Κοινωνικής Πρόνοιας του άρθρου 9 του ν. 4109/2013 (Α’ 16), στις οποίες φιλοξενούνται ηλικιωμένοι ή άτομα με αναπηρία.
(ζ) Ιδρύματα περίθαλψης χρονίως πασχόντων του άρθρου 28 του Ενιαίου Κανονισμού Παροχών Υγείας της 31ης Οκτωβρίου 2018 (Β’ 4898).
(η) Οικοτροφεία του άρθρου 30 του Ενιαίου Κανονισμού Παροχών Υγείας.
(θ) Ειδικά ιδρύματα του άρθρου 6 του ν. 861/1979 (Α’ 2).
(ι) Κέντρα Ημερήσιας Φροντίδας Ηλικιωμένων της απόφασης του Υπουργού Υγείας και Πρόνοιας υπό στοιχεία Π1γ/ΑΓΠ/οικ.14963/2001 (Β’ 1397).
(ια) Κέντρα Διημέρευσης Ημερήσιας Φροντίδας της απόφασης του Υπουργού Υγείας, Πρόνοιας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων υπό στοιχεία Π4α οικ.4633/1993 (Β’ 789).
(ιβ) Κέντρα Δημιουργικής Απασχόλησης Παιδιών και Ατόμων με Αναπηρία (ΚΔΑΠΑμεΑ) του άρθρου 2 του ν. 4756/2020 (Α’ 235), και
(ιγ) Το προσωπικό που απασχολείται στο πρόγραμμα «Βοήθεια στο σπίτι».
1β. Για επιτακτικούς λόγους προστασίας της δημόσιας υγείας, μετά την παρέλευση της προθεσμίας της παρ. 6, κάθε νεοεισερχόμενος φιλοξενούμενος στις ανωτέρω μονάδες πρέπει υποχρεωτικά να είναι πλήρως εμβολιασμένος κατά του κορωνοϊού COVID-19.

Επίσης εμβολιάζεται υποχρεωτικά σύμφωνα με την παρ. 2 του άρθρου 206 του ν. 4820/2021, όλο το προσωπικό (ιατρικό, παραϊατρικό, νοσηλευτικό, διοικητικό και υποστηρικτικό) σε ιδιωτικές, δημόσιες και δημοτικές δομές υγείας (διαγνωστικά κέντρα, κέντρα αποκατάστασης, κλινικές, νοσοκομεία, δομές πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, μονάδες νοσηλείας, Εθνικό Κέντρο Άμεσης Βοήθειας και Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας).

Σύμφωνα με την παράγραφο 3 του άρθρου 206 του νόμου 4820/2021, ως προσωπικό των ανωτέρω δομών νοείται κάθε φυσικό πρόσωπο που παρέχει προς τον φορέα λειτουργίας τους υπηρεσίες ή εκτελεί έργο με επαχθή αιτία ή εθελοντικά με φυσική παρουσία εντός των δομών αυτών, καθώς και κάθε φυσικό πρόσωπο που παρέχει υπηρεσίες, με φυσική παρουσία εντός των ίδιων δομών, σε νομικό πρόσωπο, με το οποίο είναι συμβεβλημένος ο φορέας λειτουργίας των δομών.

Εμβολιασμός: για ποιους είναι προαιρετικός

Από τους ως άνω υπόχρεους δεν έχουν υποχρέωση να εμβολιαστούν:
α) όσοι έχουν νοσήσει και για διάστημα έξι (6) μηνών από τη νόσηση και
β) όσοι έχουν αποδεδειγμένους λόγους υγείας που εμποδίζουν τη διενέργεια του εμβολίου. Λεπτομέρειες για την περίπτωση αυτή προσδιορίζονται με την απόφαση Δ1α/Γ.Π.οικ. 50933/13.8.2021 “Διαδικασία και λόγοι απαλλαγής από την υποχρεωτικότητα του εμβολιασμού.”
Αναλυτικά:

1. Εξαιρούνται από την εφαρμογή του υποχρεωτικού μέτρου του εμβολιασμού κατά του κορωνοϊού COVID-19 τα φυσικά πρόσωπα, ως προς τα οποία συντρέχουν οι ακόλουθοι λόγοι:
   α) Φυσικά πρόσωπα, τα οποία εμφάνισαν σοβαρή αλλεργική αντίδραση (π.χ. αναφυλαξία) μετά τη χορήγηση προηγούμενης δόσης του εμβολίου. Στην περίπτωση αυτή, πρέπει να προσκομίζεται στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή γνωμάτευση ειδικού ιατρού αλλεργιολόγου, η οποία πιστοποιεί τη σοβαρότητα της αντίδρασης, τον χρόνο εκδήλωσης και τη διάρκεια αυτής, καθώς και τον συσχετισμό της με συγκεκριμένο εμβόλιο κατά του κορωνοϊού COVID-19.
   β) Φυσικά πρόσωπα με διαγνωσμένη αλλεργία (με in vivo δερματικές ή in vitro δοκιμασίες διέγερσης βασεοφίλων) σε συστατικό του εμβολίου και ιδίως στα ακόλουθα συστατικά: πολυαιθυλενογλυκόλη (PEG) 2000, για τα εμβόλια των Pfizer/BioNTech (Comirnaty) και Moderna (Spikevax) και πολυσορβικό 80 (polysorbate 80), για τα εμβόλια των AstraZeneca (Vaxzevria) και Johnson & Johnson (Janssen). Στην περίπτωση αυτή, προσκομίζεται στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή γνωμάτευση ειδικού ιατρού αλλεργιολόγου, η οποία πιστοποιεί τη διάγνωση της αλλεργίας και τη σοβαρότητα της αντίδρασης στο κατονομαζόμενο, ανά περίπτωση, συστατικό συγκεκριμένου τύπου εμβολίου κατά του κορωνοϊού COVID-19.
   γ) Φυσικά πρόσωπα που εμφάνισαν σύνδρομο θρόμβωσης με θρομβοπενία (Thrombosis with Thrombocytopenia Syndrome -TTS) μετά την πρώτη δόση των εμβολίων Astra Zeneca και Janssen/Johnson & Johnson κατά του κορωνοϊού COVID-19. Στην περίπτωση αυτή, προσκομίζεται στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή γνωμάτευση ειδικού ιατρού, η οποία πιστοποιεί την εμφάνιση του συνδρόμου θρόμβωσης, καθώς και τον χρόνο εκδήλωσής της μετά την πρώτη δόση εμβολίου κατά του κορωνοϊού COVID-19. Ως αντένδειξη και λόγος εξαίρεσης από τον εμβολιασμό, μπορεί να εξετάζεται από την επιτροπή άλλη, ισοδύναμα σοβαρή με τις ανωτέρω, ανεπιθύμητη ενέργεια, που αποδίδεται χρονικά από τον θεράποντα ιατρό με συγκεκριμένη επιστημονική τεκμηρίωση στην πρώτη δόση του εμβολίου. Στην περίπτωση αυτή, η αρμόδια επιτροπή αξιολογεί τη σοβαρότητα της ανεπιθύμητης ενέργειας, καθώς και τον συσχετισμό της με συγκεκριμένο τύπο εμβολίου ή με όλα τα υφιστάμενα εμβόλια.
   δ) Φυσικά πρόσωπα με ιστορικό θρομβοπενίας οφειλόμενης στην ηπαρίνη (heparininduced thrombocytopenia), ή με ιστορικό αντιφωσφολιπιδικού συνδρόμου (antiphospholipid syndrome-APS), ή με σύνδρομο διαφυγής τριχοειδών (capillary leak syndrome). Στην περίπτωση αυτή προσκομίζεται στην αρμόδια υγειονομική επιτροπή γνωμάτευση ειδικού ιατρού, η οποία πιστοποιεί την ύπαρξη του συνδρόμου, την επίπτωσή του στην υγεία του αιτούντος και την αντένδειξη συγκεκριμένου ή κάθε τύπου εμβολίου κατά του κορωνοϊου COVID-19, με συγκεκριμένη επιστημονική τεκμηρίωση.
   ε) Φυσικά πρόσωπα με ιστορικό μυοκαρδίτιδας πριν από τον εμβολιασμό κατά του κορωνοϊού COVID-19, εφόσον προσκομίζεται ιατρική βεβαίωση από ειδικευμένο ιατρό καρδιολόγο με πλήρη αναφορά της βαρύτητας της πάθησης, της εξέλιξης της αποκατάστασης και παράλληλη αναφορά ειδικών λόγων εξαίρεσης ή εξαίρεσης για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα που αξιολογούνται από την αρμόδια υγειονομική επιτροπή. Φυσικά πρόσωπα με ιστορικό περικαρδίτιδας πριν τον εμβολιασμό κατά του κορωνοϊού COVID-19 δεν εξαιρούνται από αυτόν.
   στ) Φυσικά πρόσωπα με διάγνωση περικαρδίτιδας ή μυοκαρδίτιδας μετά την 1η δόση mRNA εμβολίου κατά του κορωνοϊού COVID-19 προσκομίζουν ιατρική βεβαίωση από ειδικευμένο ιατρό καρδιολόγο, με πλήρη αναφορά της βαρύτητας της πάθησης και της πορείας υποχώρησης των συμπτωμάτων και παράλληλη αναφορά ειδικών λόγων πλήρους εξαίρεσης ή εξαίρεσης για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα από τη δεύτερη δόση του εμβολίου που αξιολογούνται από την αρμόδια υγειονομική επιτροπή.
2. Σε περίπτωση φυσικών προσώπων που έλαβαν μία δόση mRNA εμβολίου κατά του κορωνοϊού COVID-19 και ως προς τα οποία η δεύτερη δόση αντενδείκνυται κατ’ επίκληση των περ. α) και β) της παρ. 1, μπορεί να εξεταστεί ο εμβολιασμός με εμβόλιο διαφορετικού τύπου κατά του κορωνοϊού COVID-19, εφόσον το εμβόλιο αυτό δεν έχει στη σύνθεσή του το συστατικό επί του οποίου εκδηλώθηκε η αλλεργική αντίδραση ή αντένδειξη. Ο εμβολιασμός στις περιπτώσεις που η απαλλαγή αφορά μόνο συγκεκριμένους τύπους εμβολίου, πραγματοποιείται υποχρεωτικά σε εμβολιαστικό κέντρο νοσοκομείου.
3. Δεν αποτελούν αντένδειξη για εμβολιασμό γνωστές αλλεργίες σε: φάρμακα (πλην εμβολίων COVID-19 και συστατικών τους), τρόφιμα, νυγμούς εντόμων, περιβαλλοντικά (αερομεταφερόμενα) αλλεργιογόνα, όπως γύρεις, ακάρεα, μύκητες, επιθήλια ζώων, φυσικό λάστιχο (latex), ενδοφλέβιες σκιαγραφικές ουσίες εκτός του από του στόματος σκιαγραφικού προϊόντος gastrografin που περιέχει Polysorbate 80, επαφή ουσιών με το δέρμα (π.χ. δερματίτιδα εξ επαφής σε καλλυντικά, βαφές μαλλιών, νικέλιο).
4. Αρμόδιες για τη λήψη της απόφασης απαλλαγής από την υποχρεωτικότητα διενέργειας εμβολιασμού, είναι τριμελείς επιτροπές ανά υγειονομική περιφέρεια, που συνιστώνται με απόφαση των διοικητών τους ή των νομίμων αναπληρωτών τους, οι οποίες αποτελούνται από ιατρούς του Εθνικού Συστήματος Υγείας και πανεπιστημιακούς ιατρούς με τους αναπληρωτές τους. Οι υγειονομικές επιτροπές δύνανται, κατά την κρίση τους, να ζητούν και να λαμβάνουν υπόψη τους γνώμη αρμόδιου κατά ειδικότητα ιατρού, εφόσον δεν μετέχει ήδη στη συγκρότηση της επιτροπής, ιατρός αντίστοιχης ειδικότητας.
5. Προς τις επιτροπές αυτές διαβιβάζονται, σύμφωνα με την τοπική τους αρμοδιότητα ανά υγειονομική περιφέρεια, οι αιτήσεις εξαίρεσης από την υποχρεωτικότητα του εμβολιασμού αποκλειστικά μέσω του αρμόδιου προϊσταμένου προσωπικού του αντίστοιχου δημόσιου ή ιδιωτικού φορέα απασχόλησης που υπάγεται στις παρ. 1 και 2 του άρθρου 206 του ν. 4820/2021. Ο προϊστάμενος τηρεί πλήρη ονομαστική κατάσταση με αιτήσεις εξαίρεσης από τον εμβολιασμό ή από τη δεύτερη δόση αυτού, με τους αριθμούς πρωτοκόλλου και την ημερομηνία υποβολής.
6. Η αίτηση περιλαμβάνει πλήρη στοιχεία ταυτοποίησης του αιτούντος, ήτοι: όνομα, επώνυμο, Αριθμό Μητρώου Κοινωνικής Ασφάλισης, φορέα απασχόλησης, το προσωπικό του οποίου υπάγεται στους υπόχρεους εμβολιασμού κατά του κορωνοϊού COVID-19, ημερομηνία της αίτησης απαλλαγής, τον λόγο εξαίρεσης σύμφωνα με την παρ. 1, καθώς και διεύθυνση ηλεκτρονικής επικοινωνίας για την αποστολή της απόφασης της αρμόδιας υγειονομικής επιτροπής. Στην ίδια αίτηση επισυνάπτονται και η ιατρική βεβαίωση απόδειξης της συνδρομής του λόγου εξαίρεσης με όλα τα αναγκαία κατά τα ανωτέρω στοιχεία της, καθώς και κάθε άλλο κρίσιμο αποδεικτικό στοιχείο που πρέπει να τεθεί υπόψη της αρμόδιας επιτροπής.

Επιπλέον οδηγίες έχουν δοθεί επίσης με την ΚΥΑ ΔΙΔΑΔ/Φ.69/176/οικ. 16259/16-8-2021, η οποία αφορά τον δημόσιο τομέα.

3. Συνέπειες μη εμβολιασμού
   Στην παράγραφο 6 του άρθρου 206 του ν. 4820/2021 ορίζονται τα εξής:

α) Το προσωπικό των ιδιωτικών, δημόσιων και δημοτικών μονάδων φροντίδας ηλικιωμένων και φροντίδας ατόμων με αναπηρία (ιατρικό, παραϊατρικό, νοσηλευτικό, διοικητικό και υποστηρικτικό προσωπικό) πρέπει να έχει λάβει την πρώτη ή τη μοναδική δόση έως τις 16 Αυγούστου 2021, η δε ολοκλήρωση του εμβολιαστικού κύκλου πρέπει να γίνει σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διαδικασίες και στον προβλεπόμενο χρόνο.

β) Το υπόχρεο προσωπικό  (ιατρικό, παραϊατρικό, νοσηλευτικό, διοικητικό και υποστηρικτικό) σε ιδιωτικές, δημόσιες και δημοτικές δομές υγείας (διαγνωστικά κέντρα, κέντρα αποκατάστασης, κλινικές, νοσοκομεία, δομές πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, μονάδες νοσηλείας, Εθνικό Κέντρο Άμεσης Βοήθειας και Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας)  πρέπει να έχει λάβει την πρώτη ή τη μοναδική δόση έως την 1η Σεπτεμβρίου 2021, η δε ολοκλήρωση του εμβολιαστικού κύκλου πρέπει να γίνει σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διαδικασίες και στον προβλεπόμενο χρόνο.

Στην περίπτωση μη τήρησης της υποχρέωσης αυτής, επέρχονται οι ακόλουθες συνέπειες:

Για το δημόσιο τομέα
Ειδικώς στην περίπτωση εργαζομένων υπόχρεων σε φορείς του δημοσίου τομέα, υπό την έννοια της περ. (α) της παρ. 1 του άρθρου 14 του ν. 4270/2014 (Α’ 143), με απόφαση του επικεφαλής του Φορέα επιβάλλεται, κατά παρέκκλιση κάθε άλλης γενικής ή ειδικής διάταξης, το ειδικό διοικητικό μέτρο της αναστολής καθηκόντων για επιτακτικούς λόγους προστασίας της δημόσιας υγείας. Κατά τον χρόνο αναστολής καθηκόντων, ο οποίος δεν λογίζεται ως χρόνος πραγματικής δημόσιας υπηρεσίας, δεν καταβάλλονται αποδοχές. Με τη συμπλήρωση δεκατεσσάρων (14) ημερών από την ολοκλήρωση του εμβολιασμού, η αναστολή αίρεται με όμοια απόφαση.

Για τον ιδιωτικό τομέα
Ο εργοδότης υποχρεούται να μην κάνει δεκτή την παροχή της εργασίας του εργαζομένου και απαλλάσσεται από την υποχρέωση καταβολής αποδοχών για το χρονικό διάστημα μη παροχής εργασίας λόγω εφαρμογής του παρόντος. To προηγούμενο εδάφιο εφαρμόζεται και σε συμβάσεις έργου, παροχής ανεξαρτήτων υπηρεσιών, καθώς και σε συμβάσεις εξαρτημένης εργασίας δανειζόμενου προσωπικού ή προσωπικού που συμβάλλεται με εργολάβο. Στον εργοδότη που απασχολεί προσωπικό κατά παράβαση του παρόντος, επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο βα) δέκα χιλιάδων (10.000) ευρώ για κάθε παράβαση και έως πενήντα χιλιάδων (50.000) ευρώ και, ββ) σε περίπτωση υποτροπής, που διαπιστώνεται σε επανέλεγχο, είκοσι χιλιάδων (20.000) ευρώ για κάθε παράβαση και έως διακοσίων χιλιάδων (200.000) ευρώ.
 

4. Παρακολούθηση και τρόπος ελέγχου της συμμόρφωσης με την υποχρέωση εμβολιασμού κατά του κορωνοϊού COVID-19.
   Διευκρινίσεις σχετικά με τη  διαδικασία ελέγχου του υποχρεωτικού εμβολιασμού έχουν δοθεί με την ΚΥΑ Δ1α/Γ.Π.οικ.52796/27.8.2021 η οποία συνοπτικά αναφέρει τα ακόλουθα:

→ Παρακολούθηση και τρόπος ελέγχου της συμμόρφωσης με την υποχρέωση εμβολιασμού κατά του κορωνοϊού COVID-19

Για την υλοποίηση του σκοπού ελέγχου της συμμόρφωσης του υπόχρεου προσωπικού του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 206 του ν. 4820/2021 (Α’ 130), ο διοικητικός προϊστάμενος κάθε δημόσιας δομής ή ο διοικητικός προϊστάμενος ή ο νόμιμος εκπρόσωπος κάθε ιδιωτικής δομής καταρτίζει λίστα φυσικών προσώπων υπόχρεων εμβολιασμού του οικείου φορέα.

→ Διαδικασία καταχώρισης στο Π.Σ. «ΕΡΓΑΝΗ» των εργαζομένων του ιδιωτικού τομέα των οποίων η παροχή εργασίας δεν γίνεται αποδεκτή λόγω μη συμμόρφωσης προς την υποχρεωτικότητα εμβολιασμού

Σε περίπτωση μη συμμόρφωσης των εργαζομένων σε ιδιωτικές δομές προς την υποχρεωτικότητα του εμβολιασμού, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 206 του ν. 4820/2021  ο εργοδότης υποχρεούται να υποβάλει στο Π.Σ. «ΕΡΓΑΝΗ» δήλωση, με τίτλο «Δήλωση ένταξης σε καθεστώς μη αποδοχής παροχής εργασίας εργαζόμενου σύμφωνα με το άρθρο 206 του ν. 4820/2021» με καταχωρημένη την ημερομηνία ένταξης των εργαζομένων στο καθεστώς αυτό. Η ανωτέρω δήλωση υποβάλλεται από τους υπόχρεους, κατά τα ανωτέρω, εργοδότες, κατ’ εφαρμογή των παρ. 1 και 2 του άρθρου 206 του ν. 4820/2021 σε συνδυασμό και με το άρθρο 1 της παρούσας αντίστοιχα, σύμφωνα με το κατωτέρω χρονοδιάγραμμα:

i) Από την ημερομηνία δημοσίευσης της παρούσας και σε κάθε περίπτωση εντός σαράντα οκτώ (48) ωρών από την ένταξη σε καθεστώς μη αποδοχής παροχής εργασίας, για τους εργαζόμενους για τους οποίους η πρώτη ή η μοναδική δόση θα έπρεπε να έχει λάβει χώρα έως τις 16 Αυγούστου 2021.
Για τους εργαζόμενους που ήδη τελούν σε καθεστώς μη αποδοχής παροχής εργασίας κατά τη δημοσίευση της παρούσας, δηλ. έχουν ενταχθεί στο εν λόγω καθεστώς με ημερομηνία έναρξης εντός του χρονικού διαστήματος από 16.8.2021 έως και 31.8.2021 η εν λόγω δήλωση δύναται να υποβάλλεται απολογιστικά έως και τις 3 Σεπτεμβρίου 2021.

ii) Από 1η Σεπτεμβρίου 2021 και μετά και σε κάθε περίπτωση εντός σαράντα οκτώ (48) ωρών από την ένταξη σε καθεστώς μη αποδοχής παροχής εργασίας, για τους εργαζόμενους για τους οποίους η πρώτη ή η μοναδική δόση θα έπρεπε να έχει λάβει χώρα έως την 1η Σεπτεμβρίου 2021.

iii) Από 15 Σεπτεμβρίου 2021 και μετά και σε κάθε περίπτωση εντός σαράντα οκτώ (48) ωρών από την ένταξη σε καθεστώς μη αποδοχής παροχής εργασίας, για τους εργαζόμενους για τους οποίους η πρώτη ή η μοναδική δόση θα έπρεπε να έχει λάβει χώρα έως τις 15 Σεπτεμβρίου 2021.

→  Επιπλέον διευκρινίσεις από το ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ για την ανωτέρω διαδικασία έχουν δοθεί με δύο ανακοινώσεις :

• Διευκρινίσεις για την υποβολή στο ΠΣ ΕΡΓΑΝΗ των ειδικών εντύπων για τους εργαζομένους που υπόκεινται σε υποχρεωτικό εμβολιασμό
• ΕΡΓΑΝΗ – Εργαζόμενοι που υπόκεινται σε υποχρεωτικό εμβολιασμό: Δυνατότητα εμπρόθεσμης ανάκλησης υποβληθέντων εντύπων

1. ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟΥ – ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΤΟΜΕΑ

Για τον δημόσιο τομέα σχετικά με την καταχώρηση στο μητρώο ανθρώπινου δυναμικού έχουν δοθεί επίσης οδηγίες με τη ΔΙΔΑΔ/Φ.69/178/οικ. 16663/26-08-2021 με την οποία καθορίζονται

Α. Ορισμός υπαλλήλων ως υπόχρεων εμβολιασμού
Α.1. Μαζική εισαγωγή όλων των υπαλλήλων της Διεύθυνσης Προσωπικού ως υπόχρεων για εμβολιασμό.
Α.2. Εισαγωγή ενός ή περισσότερων μεμονωμένων υπαλλήλων
Β. Διαγραφή υπαλλήλων ως υπόχρεων εμβολιασμού
Γ. Υποβολή αίτησης στην Επιτροπή για απαλλαγή από την υποχρέωση εμβολιασμο
Δ. Απαλλαγή υπαλλήλων από την υποχρέωση εμβολιασμού με απόφαση της Επιτροπής
Ε. Υπόχρεος σε εμβολιασμό με απόφαση Επιτροπής
Τ. Αλλαγή τιμών σε ήδη καταχωρημένους υπαλλήλους
Ζ. Εξαγωγή καταλόγου υπαλλήλων υπόχρεων σε εμβολιασμό

6. Σχετική αρθρογραφία κόμβου
   →  2.9.2021 Υποχρεωτικότητα εμβολιασμού εργαζομένων: Υποχρεώσεις εργοδοτών ιδιωτικού τομέα, κρίσιμα ερωτήματα
7. Άλλες πηγές ενημέρωσης
   →  ΕΘΝΙΚΗ  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΒΙΟΗΘΙΚΗΣ  & ΤΕΧΝΟΗΘΙΚΗΣ – ΣΥΣΤΑΣΗ   Για την υποχρεωτικότητα του εμβολιασμού σε ορισμένες επαγγελματικές ομάδες στον χώρο της υγείας

Στοιχεία αποτελεσματικότητας για την τρίτη δόση εμβολίου κατά του covid-19

Όπως είπε η κ. Θεοδωρίδου, υπάρχουν δεδομένα από ελληνικές μελέτες τα οποία δείχνουν ότι είναι αποτελεσματική η 3η δόση εμβολίου σε ανοσοκατεσταλμένους αλλά και σε άτομα άνω των 60 ετών. Η ίδια συμπλήρωσε ότι «θα περιμένουμε και τα διεθνή δεδομένα και θα τα συνεκτιμήσουμε». Αφού δούμε και τις επίσημες ανακοινώσεις από τον ΕΜΑ, θα καταλήξουμε στο τι ακριβώς θα γίνει με την τρίτη δόση του εμβολίου συνέχισε και προσέθεσε: «Προς το παρόν αναμένεται η απόφαση αυτή για την τρίτη δόση, η οποία θα γίνει με εμβόλια mRNA».

Σε σχετική ερώτηση για το αν αναμένεται κάποιο νέο εμβόλιο που θα  καλύπτει και τις υπάρχουσες μεταλλάξεις του covid-19, η κυρία Θεοδωρίδου είπε ότι το ενδεχόμενο αυτό συζητείται για πολύ αργότερα και σύμφωνα με τα όσα υποστηρίζουν οι εταιρείες που παρασκευάζουν τα εμβόλια mRNA, αυτά είναι αποτελεσματικά για τις παρούσες μεταλλάξεις και κυρίως την μετάλλαξη Δέλτα. Η πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών για ακόμη μία φορά αναφέρθηκε διεξοδικά στην ανάγκη εμβολιασμού όλων όσοι δεν έχουν εμβολιαστεί αλλά και των παιδιών ενόψει του νέου σχολικού έτους. «Το κουδούνι χτυπά για κάθε νέο και για κάθε μαθητή αλλά και για όσους δεν έχουν εμβολιαστεί ώστε να το πράξουν» είπε χαρακτηριστικά.

«Ελπίζουμε ότι δεν θα έχουμε νέα lockdown και μετά τον εμβολιασμό των παιδιών», είπε χαρακτηριστικά αναφερόμενη στη μεγάλη σημασία που έχει η δια ζώσης παρακολούθηση των μαθημάτων από τα παιδιά. Όπως προσέθεσε τα εμβόλια mRNA είναι ασφαλή για τα παιδιά και ουσιαστικά θα συμβάλλουν στην επιστροφή στην κανονικότητα της εκπαίδευσης.

Μάλιστα αναφερόμενη στο lockdown είπε ότι αυτό επηρέασε σημαντικά την ψυχική υγεία των παιδιών, καθώς με βάση διεθνείς μελέτες, 25% των παιδιών εμφάνισε κατάθλιψη και 20% σημαντικά αυξημένο άγχος, την τελευταία χρονιά, ποσοστά υπερδιπλάσια σε σχέση με την χρονιά που προηγήθηκε.

Η κυρία Θεοδωρίδου επισήμανε ότι είναι σημαντική η στάση των γονιών στον εμβολιασμό των παιδιών τους και εξήγησε ότι εάν πειστούν να εμβολιαστούν αυτό μπορεί να πείσει και πολλούς μεγαλύτερους να εμβολιαστούν. Όπως είπε, είναι αυτοί που ακόμα διστάζουν «που στις εξετάσεις δίνουν λευκή κόλλα και δεν προστατεύουν τον εαυτό τους αλλά και το σύνολο».

Ο κορονοϊός και η νέα σχολική χρονιά

Αναφερόμενη στη νέα σχολική χρονιά, η κυρία Θεοδωρίδου είπε ότι η δεύτερη αυτή σχολική χρονιά με κορονοϊό, χαρακτηρίζεται μεν από τη μετάλλαξη Δέλτα αλλά και από την ύπαρξη αποτελεσματικού εμβολίου. Εξηγώντας γιατί θα πρέπει να εμβολιαστούν τα παιδιά, είπε ότι τον περασμένο Μάιο μόλις 7,8% του συνόλου των κρουσμάτων αφορούσαν παιδιά στη χώρα μας, ποσοστό που ανέβηκε στο 20% τον Ιούλιο – δηλαδή ένα στα πέντε κρούσματα αφορούσαν παιδιά – με κλειστά σχολεία, όπως τόνισε, και προσέθεσε ότι είναι εύλογη η ανησυχία για το τι θα γίνει μετά το άνοιγμα των σχολείων.

Ο εμβολιασμός των παιδιών και των εφήβων είναι ένας από τους πιο σημαντικούς παράγοντες του προγράμματος εμβολιασμού, καθώς παρότι τα παιδιά νοσούν λιγότερο και ηπιότερα, μπορούν με τον εμβολιασμό τους να συμβάλλουν στον περιορισμό της πανδημίας. Συγκεκριμένα, αναφερόμενη στις ηλικίες 12 έως 17 ετών, είπε ότι υπάρχει το εμβόλιο και πρέπει να γίνεται γιατί «προστατεύει το ίδιο το παιδί, σωματικά αλλά και ψυχικά καθώς του δίνει τη δυνατότητα να επιστρέψει στο σχολείο του, αλλά και να μειωθεί η διασπορά του ιού στο περιβάλλον του παιδιού» με κατ’ επέκταση τη μείωση των πιθανοτήτων για νέες μεταλλάξεις του ιού στην κοινότητα.

Μπορείτε να μάθετε περισσότερα για το πώς επηρεάζει ο κορονοϊός τα παιδιά και τους κινδύνους που ελλοχεύουν με το άνοιγμα των σχολείων από ΕΔΩ.

(ΑΠΕ-ΜΠΕ)

Ποιοι θεωρούνται πλήρως εμβολιασμένοι:

Όσοι έχουν εμβολιαστεί και με τη δεύτερη δόση του εμβολίου της Pfizer ή της Moderna, και έχει περάσει διάστημα 2 εβδομάδων από τον τελευταίο εμβολιασμό.

Όσοι έχουν εμβολιαστεί με το εμβόλιο της Johnson & Johnson και έχει περάσει διάστημα 2 εβδομάδων από τον εμβολιασμό.

Όσοι έχουν εμβολιαστεί με 2 δόσεις εμβολίου AstraZeneca και έχει περάσει διάστημα 2 εβδομάδων από τον εμβολιασμό.

Σε περίπτωση που δεν πληροίτε τις παραπάνω προϋποθέσεις, δεν θεωρείται ότι έχετε εμβολιαστεί πλήρως καθώς δεν έχετε ακόμη αναπτύξει τα απαραίτητα αντισώματα έναντι του κορωνοϊού.

Ποια μέτρα προστασίας οφείλουν να λαμβάνουν οι εμβολιασμένοι;

Τα μέτρα προφύλαξης, λοιπόν, θα πρέπει να τα εφαρμόζετε όταν βρίσκεστε σε εσωτερικούς ή εξωτερικούς χώρους με συνωστισμό, όταν συγκεντρώνεστε με άτομα που δεν έχουν εμβολιαστεί καθόλου ή δεν έχουν πλήρως εμβολιαστεί και επισκέπτεστε άτομο που δεν έχει εμβολιαστεί και διατρέχει αυξημένο κίνδυνο σοβαρής νόσησης από τον ιό Covid-19 ή συζεί με άτομο που ανήκει σε ομάδα υψηλού κινδύνου.

Επίσης, όταν ταξιδεύετε με αεροπλάνα, λεωφορεία, τρένα και άλλα μέσα μαζικής μεταφοράς, αλλά και όταν βρίσκεστε στον χώρο εργασίας σας.

Τέλος, αν έρθετε σε επαφή με άτομο με επιβεβαιωμένη λοίμωξη από SARSCov-2 δεν χρειάζεται να μπείτε σε καραντίνα, γιατί ο κίνδυνος λοίμωξης είναι πολύ χαμηλός. Θα πρέπει ωστόσο να παρακολουθείτε την εμφάνιση συμπτωμάτων για 14 ημέρες μετά την έκθεση και να τηρούνται τα μέτρα κοινωνικής απόστασης.